SBTi yakın dönem hedefi: 2026’da geçerli V5.3.1 mantığı

Kısa cevap§

28 Ağustos 2026’da yeni yakın dönem kurumsal hedef başvurularının güncel kriteri SBTi Corporate Near-Term Criteria V5.3.1’dir. Hedefler başvuru tarihinden en az 5, en çok 10 yıl sonrasını kapsar; baz yıl 2015’ten eski olamaz. Scope 1–2 hedef sınırı toplamın en az %95ini kapsar ve en az 1,5°C iddiasıyla uyumlu olur. İlgili Scope 3 emisyonu toplam Scope 1–2–3’ün %40ına ulaşıyorsa yakın dönem Scope 3 hedefi gerekir; hedef/katılım bileşenleri Scope 3’ün en az %67sini kapsar. Krediler hedef ilerlemesine sayılmaz.

Bu sayfa hangi kararı bitirir?§

2026 başvurusunda V5.3.1’e göre hangi envanter, kapsam, hedef dönemi, Scope 3 bileşeni ve kamu açıklamasının hazırlanacağını; başvurunun hangi sürümle etiketleneceğini kapatır.

Yedi adımlı sistemdeki yeri§

Ölç → Maruziyeti belirle → Hedef koy → Seçenekleri değerlendir → Finanse et → Uygula → Kanıtla ve güncelle. Doğrulama hedef adımındadır; yıllık envanter/ilerleme açıklaması son adımda hedefi canlı tutar.

Girdi → yöntem → çıktı§

V5.3.1 kontrol mantığı§

İlk kontrol kuruluş sınırıdır. Hedef, ana şirket/grup ve ilgili bağlı şirketleri güncel GHG envanteriyle kapsar. Scope 1 ve Scope 2 hedeflerinin baz yılı aynıdır. Toplam Scope 1–2 emisyonunun en az %95i hedef sınırına girer; envanter ve hedef hariç tutmaları birlikte bu sınırı aşamaz. Scope 2 için location-based veya market-based yaklaşımdan biri hedef belirleme ve ilerleme izlemede tutarlı kullanılır; GHG Protocol gereği iki sonucun raporlanması konusu ayrıca korunur.

İkinci kontrol zaman ve güncelliktir. Baz yıl 2015’ten eski olamaz. Hedef tarihi başvurudan 5–10 yıl sonradır. 2026 başvurusunda en güncel envanter 2024 veya 2025 olmalı; başka yılın verisini vekil olarak kopyalamak kabul edilmez. Hedef, geçmişte zaten gerçekleşmiş düşüşü öne çıkarıp gelecek iddiasını zayıflatmayacak asgari ileriye dönük iddiayı karşılamalıdır. Hesap güncel SBTi aracı ve uygun sektör yöntemiyle yapılır.

Üçüncü kontrol Scope 3’tür. İlgili Scope 3 emisyonu toplam Scope 1+2+3’ün %40ı veya daha fazlaysa bir veya daha çok azaltım ve/veya tedarikçi/müşteri katılım hedefi zorunludur. Bu bileşenler birlikte raporlanan ve hariç tutulan Scope 3’ün en az %67sini kapsar. Katılım hedefi en çok beş yıl içinde tamamlanacak biçimde ve kapsanan emisyon ya da satın alma harcaması payıyla yazılır. FLAG ve sektör özel kuralları genel eşiği değiştirebilir; ayrıca taranır.

Dördüncü kontrol iddia ve ilerlemedir. Scope 1–2 asgari iddiası 1,5°C; genel Scope 3 yakın dönem asgari iddiası well-below 2°C’dir. Karbon kredileri yakın dönem hedef başarımına yazılmaz; kaçınılan emisyon ayrı hesap sistemidir. Kuruluş, şirket çapındaki GHG envanterini ve hedef ilerlemesini her yıl kamuya açıklar. Hedefler en az beş yılda bir güncel kriterlerle gözden geçirilir; önemli yapısal, yöntemsel veya kapsam değişikliği daha erken yeniden hesaplama tetikleyebilir.

V5.3.1 Nisan 2026’da yayımlanan güncel kriterdir; V2.0 Haziran 2026’da yayımlanmış olsa da doğrulaması 1 Şubat 2027’de açılır. 2026 başvurusu V2 kuralıyla değerlendirilmiş gibi sunulmaz.

TEMSİLİ örnek§

Bir şirketin Scope 1–2 toplamı 20 bin tCO₂e olsun. V5.3.1 hedef sınırı en az 19 bin tonu kapsar. Scope 3 60 bin, toplam envanter 80 bin olduğundan pay %75tir ve Scope 3 hedefi gerekir. Scope 3 hedef/katılım bileşenleri en az 40,2 bin tCO₂eyi (%67) kapsamalıdır. Şirket 2026’da başvurursa hedef yılı normalde 2031–2036 aralığındadır. Rakamlar TEMSİLİdir; uygun sektör ve FLAG kuralı ayrıca test edilir.

Karar çizimi§

1. 0195
2. 025

TEMSİLİ · Yöntem ve sınırlar sayfa metninde açıklanır.

En uygun görselleştirme: Parça-bütün pasta; V5.3.1 Scope 1–2 hedef sınırının asgari kapsamını tek bakışta gösterir.

Kesin veri/etiket: Normatif oranlar en az %95 hedef sınırı, en çok %5 toplam hariç tutma; TEMSİLİ değildir. Scope 3’ün %40 önem ve %67 kapsama testleri ayrı tabloda gösterilir.
Başlık altı: Scope 1–2’de envanter ve hedef hariç tutmaları birlikte toplamın yüzde 5’ini aşamaz.
Alt metin: V5.3.1 kapsamında Scope 1 ve Scope 2 toplamının en az yüzde 95’i hedef sınırına girer; toplam hariç tutma en çok yüzde 5’tir.
Uyarlama: Mobilde yüzde ve etiket iki satır; yazdırmada dilim desenleri ve doğrudan etiket; animasyon yok; reduced-motion aynı. Eşdeğer tablo:

Ne değildir? Sık hatalar§

Yakın dönem hedefi net sıfır hedefinin tamamı, kredi alım planı veya proje portföyü değildir. Scope 1–2’de envanter ve hedef hariç tutmasını ayrı ayrı %5 sanmak; Scope 3 oranını yalnız raporlanan kalemlerle hesaplamak; 2026’da eski/proxy envanter kullanmak; 5–10 yılı baz yıldan saymak; V2 hükümlerini erken uygulayıp başvuruyu V1 diye etiketlemek ve doğrulamayı gerçekleşmiş azaltım gibi sunmak hatadır.

Beş maddelik karar kontrolü§

• Sürüm V5.3.1 · Nisan 2026 ve başvuru tarihi kaydedildi mi?
• Scope 1–2 kapsamı, baz yılı, hedef dönemi ve yöntem uygun mu?
• Scope 3 %40 testi ve gerekiyorsa %67 kapsamı yapıldı mı?
• Sektör ve FLAG kriterleri ayrıca tarandı mı?
• Kredi/kaçınılan emisyon ayrıldı; yıllık ilerleme ve beş yıllık inceleme planlandı mı?

Birincil resmî kaynaklar§

• SBTi Corporate Near-Term Criteria V5.3.1 (yeni sekmede açılır) — Nisan 2026 normatif kriterleri; erişim: 28.08.2026.
• SBTi Corporate Net-Zero Standard V1.3.1 ana sayfası (yeni sekmede açılır) — 2026 başvuru rotası ve V2 geçişi; erişim: 28.08.2026.
• SBTi Standards and Guidance (yeni sekmede açılır) — sektör yöntemi taraması; erişim: 28.08.2026.